Konflikty rodzinne należą do najtrudniejszych sporów, z jakimi przychodzi nam się mierzyć. Dotyczą bowiem nie tylko pieniędzy czy majątku, ale przede wszystkim relacji z bliskimi – małżonkiem, dziećmi, rodzicami. Zanim zdecydujesz się na drogę sądową, warto poznać alternatywę, która daje stronom realny wpływ na wynik sprawy. Tą alternatywą jest mediacja rodzinna.
Czym jest mediacja rodzinna?
Mediacja rodzinna to proces rozwiązywania konfliktu, w którym fachowo przygotowany, niezależny i bezstronny profesjonalista – mediator – za zgodą stron i przy zachowaniu pełnej poufności pomaga im samodzielnie poradzić sobie z problemem.
Celem mediacji jest umożliwienie uczestnikom:
- zidentyfikowania kwestii spornych
- zmniejszenia barier komunikacyjnych
- opracowania propozycji rozwiązań
- zawarcia wzajemnie satysfakcjonującego porozumienia – jeśli taka jest ich wola
Ważne jest, by rozumieć, czym mediacja rodzinna nie jest: nie zastępuje poradnictwa prawnego, rodzinnego ani psychoterapii. Jest natomiast skutecznym narzędziem, które pomaga stronom dojść do rozwiązania spornych kwestii na własnych warunkach.
Rola mediatora – ekspert od procesu, nie od rozstrzygnięć
Mediator nie udziela porad prawnych ani terapeutycznych i nie dostarcza gotowych rozwiązań. W odróżnieniu od sędziego czy arbitra nie ma uprawnień do rozstrzygnięcia sporu ani wskazania, po czyjej stronie leży racja.
Zadaniem mediatora jest:
- zadbanie o właściwą organizację procesu mediacji
- zapewnienie, że decyzje stron są świadome i poprzedzone analizą ich potrzeb
- dbałość o sprawną i konstruktywną komunikację między uczestnikami
Mediator jest ekspertem od procedury – to strony pozostają ekspertami od własnej sprawy.
Dlaczego mediacja jest skuteczna?
Mediacja opiera się na założeniu, że to sami uczestnicy sporu najlepiej znają swoje potrzeby i interesy. Mając zapewnione sprzyjające warunki, są w stanie wypracować rozwiązanie lepiej dopasowane do swojej sytuacji niż jakikolwiek wyrok sądowy.
W trakcie mediacji strony mają realny wpływ na:
- wybór kwestii, którymi chcą się zajmować
- kształt wypracowanych rozwiązań
- ewentualne konsekwencje niewywiązania się z porozumienia
Aby uczestnicy byli rzeczywistymi autorami ugody, mediator przez cały czas zachowuje neutralność i bezstronność – zarówno wobec stron, jak i wobec osiąganych przez nie rezultatów.
Poufność – kluczowa zaleta mediacji rodzinnej
Mediacja rodzinna, jako procedura całkowicie poufna, pozwala uniknąć publicznego roztrząsania kwestii osobistych i intymnych. Sprawy dotyczące relacji między małżonkami oraz rodzicami i dziećmi pozostają poza salą sądową.
Co istotne – mediator nie może zostać powołany jako świadek w sądzie. To gwarancja, że to, co zostało powiedziane podczas sesji mediacyjnych, nie zostanie wykorzystane przeciwko żadnej ze stron.
Mediacja sądowa a mediacja prywatna
Warto wiedzieć, że mediacja może odbywać się na dwa sposoby:
- Mediacja prywatna (umowna) – strony decydują się na nią dobrowolnie przed wszczęciem postępowania sądowego i same wybierają mediatora
- Mediacja sądowa – sąd kieruje strony do mediacji w trakcie toczącego się postępowania; w sprawach rodzinnych, zwłaszcza dotyczących opieki nad dziećmi, jest to praktyka stosowana regularnie
W obu przypadkach ugoda zawarta przed mediatorem i zatwierdzona przez sąd uzyskuje moc prawną równą wyrokowi sądowemu.
Kiedy warto rozważyć mediację rodzinną?
Mediacja sprawdza się wszędzie tam, gdzie obie strony są gotowe do rozmowy i zależy im na zachowaniu – choćby minimalnych – poprawnych relacji na przyszłość. Dotyczy to szczególnie rodziców, którzy po rozstaniu nadal muszą współpracować dla dobra dzieci.
Jeśli chcesz dowiedzieć się, czy mediacja jest odpowiednim rozwiązaniem w Twojej sytuacji, zapraszamy do kontaktu z naszą kancelarią. Pomożemy ocenić dostępne opcje i wybrać ścieżkę, która najlepiej odpowiada Twoim potrzebom.
